Afet yardımı: deprem sonrası nereye başvurulur, nasıl yardım edilir?
Büyük bir depremden sonra hem yardıma ihtiyaç duyanların hem de yardım etmek isteyenlerin aklındaki ilk soru "nereye?" sorusudur. Bu sayfada yardım almak ve yardım etmek için başvurulabilecek resmi kanalları ve dikkat edilmesi gereken noktaları özetledik. Afet sonrasında kurumlar özel başvuru noktaları ve yöntemler duyurabilir; en güncel bilgi her zaman resmi açıklamalardadır.
Acil durumda: 112
Türkiye'de sağlık, yangın, arama kurtarma ve güvenlik için tek acil çağrı numarası 112'dir. Enkaz altında kalan biri, ciddi bir yaralanma, yangın ya da gaz kaçağı gibi durumlarda 112'yi arayın ve yerinizi olabildiğince açık tarif edin. Şebekelerin yoğun olduğu saatlerde arama bağlanmazsa tekrar deneyin ve acil olmayan konuşmalar için hatları meşgul etmeyin.
Yardım almak: başvurulacak resmi kurumlar
AFAD
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), afet sonrası müdahale ve iyileştirme çalışmalarının koordinasyonundan sorumludur. Barınma, beslenme, hasar tespiti ve afetzedelere yönelik destekler hakkında duyurular AFAD'ın resmi sitesinde ve il müdürlükleri aracılığıyla yapılır. Geçmiş afetlerde bazı destek başvuruları ve sorgulamalar e-Devlet üzerinden de alınmıştır.
Valilik, kaymakamlık ve belediyeler
Yerel düzeyde yardım dağıtım noktaları, barınma alanları ve hizmetler valilikler, kaymakamlıklar ve belediyeler tarafından duyurulur. Bulunduğunuz il ve ilçenin resmi hesaplarını ve internet sitelerini takip edin.
Türk Kızılay
Türk Kızılay afet sonrasında beslenme, barınma, psikososyal destek ve kan hizmetleri gibi alanlarda çalışır. Yardım noktaları ve hizmetler hakkında bilgi Kızılay'ın resmi kanallarından duyurulur.
Sigorta
Konutunuzun zorunlu deprem sigortası varsa hasarı sigorta şirketinize veya DASK'a bildirin. Ayrıntılar için zorunlu deprem sigortası rehberine bakın.
Yardım edenler için: güvenli bağış
Afetlerin ardından ne yazık ki dolandırıcılık girişimleri de artar. Sahte bağış kampanyaları, kurumları taklit eden internet siteleri ve sosyal medya hesapları ortaya çıkabilir. Bağışınızın gerçekten ihtiyaç sahiplerine ulaşması için:
- Yalnızca resmi kanalları kullanın. Bağış yöntemlerini kurumun kendi resmi internet sitesinden kontrol edin; adresi tarayıcıya kendiniz yazın.
- Mesajla gelen hesap bilgilerine güvenmeyin. Kısa mesaj, e-posta veya sosyal medyada paylaşılan IBAN ve ödeme bağlantıları sahte olabilir.
- Yasal izni sorgulayın. Türkiye'de halktan yardım toplanması 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu çerçevesinde izne bağlıdır; kanunda bazı kurumlar bu izinden muaf tutulmuştur. Tanımadığınız bir kampanyanın izinli olup olmadığını sorgulayın.
- İhtiyaç listelerini takip edin. Ayni yardım yapmak istiyorsanız kurumların ve yerel yönetimlerin açıkladığı güncel ihtiyaç listelerine bakın. İhtiyaç dışı malzeme, lojistik yükü artırabilir.
- Kişisel bilgilerinizi koruyun. Bağış adı altında kimlik numarası, kart şifresi veya doğrulama kodu isteyenlere bilgi vermeyin.
Gönüllülük
Afet bölgesine bireysel olarak ve koordinasyon olmadan gitmek, iyi niyetle bile olsa yolları tıkayabilir, bölgedeki su, gıda ve yakıt gibi sınırlı kaynakları tüketebilir. Gönüllü olarak katkı vermek isteyenler için daha doğru yol:
- AFAD ve Türk Kızılay'ın gönüllülük sistemlerine afetten önce kayıt olmak,
- Eğitimlere katılmak (temel afet bilinci, ilk yardım, arama kurtarma),
- Bir afet anında ilgili kurumun çağrısına göre hareket etmek.
Kan bağışı da önemli bir yardım biçimidir; afet sonrasında Kızılay'ın duyurularını takip ederek bağış noktalarına başvurabilirsiniz.
Afetzedeler için pratik öneriler
- Kimlik ve önemli belgelerinizin fotokopilerini koruyun; kaybolduysa resmi kurumlara durumu bildirin.
- Yardım dağıtımlarıyla ilgili bilgileri yalnızca resmi duyurulardan alın.
- Çocukların ve yaşlıların güvenliği için kalabalık alanlarda yanınızdan ayırmayın; çocukların üzerinde iletişim bilgisi bulunsun.
- Kapalı alanda soba, mangal ya da jeneratör kullanmayın; karbonmonoksit zehirlenmesi riski vardır.
- Ruhsal zorlanma yaşıyorsanız afet bölgelerinde sunulan psikososyal destek hizmetlerinden yararlanın.
İlk saatlerde yapılacakları deprem sonrası yapılması gerekenler rehberinde, hazırlık adımlarını hazırlık sayfasında bulabilirsiniz.
Not: Bu site bağış toplamaz ve hiçbir kurum adına yardım dağıtmaz. Yardım ve bağış için yalnızca resmi kurumlara başvurun.
Sık sorulan sorular
Depremden etkilendim, yardım için nereye başvurmalıyım?
Acil sağlık ve kurtarma ihtiyacı için 112'yi arayın. Barınma, gıda ve diğer destekler için valilik, AFAD il müdürlüğü, belediye ve Türk Kızılay'ın duyurduğu başvuru noktalarını takip edin.
Bağışımın doğru yere ulaştığından nasıl emin olurum?
Bağışı yalnızca kurumların resmi internet sitelerinde ilan ettiği kanallardan yapın. Kısa mesaj, sosyal medya mesajı veya tanımadığınız kişilerden gelen hesap bilgilerine güvenmeyin.
Afet bölgesine gönüllü olarak gidebilir miyim?
Koordinasyon olmadan bölgeye gitmek yolları tıkayabilir ve kaynakları tüketebilir. Gönüllü olmak istiyorsanız AFAD ve Kızılay'ın gönüllülük sistemlerine kayıt olup çağrı yapılmasını bekleyin.